Bomen en buren

Inleiding

Bomen, struiken en planten geven tuinen een prachtig aanzien. Maar een boom kan na jaren voor buren een bron van hinder worden. Bijvoorbeeld doordat hij licht en uitzicht ontneemt of water aan de grond onttrekt. Maar ook doordat wortels de tuin van de buurman ingroeien. Vaak ontstaat dan een burenruzie door de boom. In dit artikel geven we informatie over de 'rechtspositie' van bomen op particulier en openbaar terrein.

Begrippen

Voordat we hier verder op ingaan, eerst een paar begrippen:

  • Een boom bestaat uit één of enkele stammen met een kroon.
  • Een haag of heg is een rij bomen die regelmatig gesnoeid wordt.
  • De eigenaar van de grond is de eigenaar van de boom of heg. Een huurder is dus geen eigenaar.

Hagen of bomen op of bij de erfgrens

Als de begroeiing dicht bij de erfgrens is, kan er onenigheid met de buren ontstaan. Binnen een vastgestelde afstand van de erfgrens moet u overleggen met de buren. Voor bomen is dit 2 meter en voor hagen 50 cm van de erfgrens. Soms wordt bij plaatselijk gebruik van deze afstand afgeweken. Buiten deze afstand kunnen buren geen eisen stellen ten aanzien van bomen en hagen.

Hagen

Wanneer is een haag gemeenschappelijk? Als die op de grens van twee percelen staat en als scheiding dient. In dat geval hebben beide eigenaren de plicht de haag te verzorgen. Een gemeenschappelijke haag mag nooit eigenmachtig omgehakt worden. Verwijdert u de haag toch zonder medeweten van uw buurman? Dan kan hij u via de rechter dwingen op eigen kosten een nieuwe haag te planten. Wilt u zonder overleg met de buren een eigen haag? Dan moet u hem minimaal 50 cm van de erfgrens planten.

Bomen

De algemene regel is dat hoog opgroeiende, ongesnoeide bomen niet binnen een afstand van 2 meter vanaf de grenslijn van twee percelen mogen staan. Het is echter wel toegestaan als:

  1. er toestemming is van de buren. Verstandig is deze toestemming schriftelijk vast te leggen in de vorm van erfdienstbaarheid of kettingbeding. Dan kan ook een latere buurman geen bezwaar maken tegen deze boom;
  2. de boom niet boven de scheidsmuur uitkomt;
  3. de bomen een afscheiding vormen met nabij gelegen percelen. Dit betekent dat het om een rij bomen moet gaan. Dit moet zijn vastgelegd in onderlinge overeenkomsten of notariële akten. Als sprake is van verjaring moet het vastgelegd worden door erfdienstbaarheden.

De gemeente mag binnen 2 meter van de perceelgrens bomen hebben staan als dit in het algemeen belang is, zoals openbaar groen.

Overhangende takken, doorschietende wortels en vallende vruchten

Wanneer de takken van een boom van uw buurman boven uw tuin hangen, moet u uw buurman eerst verzoeken de takken zelf af te zagen. Doet hij dit niet, dan kunt u ze zelf verwijderen. Dit moet u doen zonder op de grond van de buurman te komen. De wet schrijft voor dat u de buurman eerst bij aangetekend schrijven aanmaant de takken zelf af te zagen. Hetzelfde geldt voor doorschietende wortels van bomen van uw buren. Ook deze kunt u doorzagen en verwijderen. Aanmaning is in het geval van doorgeschoten wortels niet vereist. Het is verboden giftige stoffen in eigen grond aan te brengen bij doorschietende wortels van een boom van uw buurman. Als deze boom daardoor dood gaat, bent u daarvoor aansprakelijk. Maar u kunt ook voordeel hebben van een boom van uw buren. Stel, uw buurman heeft een appelboom. Van deze boom hangen enkele takken over uw tuin heen. Als de tijd rijp is, vallen de appels van deze boom in uw tuin. Deze appels zijn dan van u. Let wel, een plukrecht kent de wet niet.

Het kappen van bomen

In de Algemeen plaatselijke verordening zijn kapbepalingen opgenomen. Dit betekent onder andere dat voor het kappen van bomen meestal een vergunning nodig is. Dit geldt ook voor bomen in uw eigen tuin. U kunt de vergunning bij burgemeester en wethouders aanvragen. Dit kan alleen de eigenaar van de boom of bomen doen. Wij beoordelen aan de hand van een aantal factoren of de vergunning verleend moet worden. Aan de vergunning kunnen wij voorwaarden verbinden. Bijvoorbeeld dat u voor de gekapte boom een nieuwe moet planten.

Aansprakelijkheid

Als eigenaar, pachter of huurder bent u aansprakelijk voor de schade die een ander heeft door uw bomen. Bijvoorbeeld schade veroorzaakt door afvallende takken, door slecht onderhoud of gebrekkig toezicht. Het is dus belangrijk dat u als grondeigenaar/gebruiker regelmatig controleert op ziekte, rottende takken en dergelijke. Maar u bent niet aansprakelijk als tijdens een onverwachte, hevige storm gezonde takken afbreken. Als u bomen omhakt en er, ondanks voorzorgsmaatregelen, zaken van een ander beschadigd worden, bent u hier wel voor aansprakelijk. Als wortels van uw bomen draineerbuizen vernielen, bent u in principe niet aansprakelijk. Hetzelfde geldt als wortels de fundamenten van nabijgelegen panden vernielen. Uw buurman kan deze wortels immers zelf doorzagen.

Maatregelen

In geval van problemen kunt u het beste overleggen met de buurman. Probeer zoveel mogelijk om samen tot een goede oplossing te komen. Dit is altijd beter dan juridisch actie te ondernemen. Als echter snel handelen geboden is omdat direct gevaar dreigt, kunt u altijd de politie bellen die dan handelend kan optreden.

Deze tekst is slechts als informatie bedoeld. Daaraan kunnen geen rechten worden ontleend.